Trong các công trình nhà phố nhiều tầng, cầu thang không chỉ đóng vai trò là phương tiện kết nối các không gian mà còn tác động trực tiếp đến diện tích sử dụng, tính thẩm mỹ cũng như sự tiện nghi trong sinh hoạt hàng ngày. Đặc biệt, đối với những dự án cải tạo có nhu cầu nâng thêm tầng, việc bố trí cầu thang sao cho hợp lý là một bài toán khiến nhiều gia chủ trăn trở. Nếu thiết kế thiếu khéo léo, cầu thang có thể chiếm phần lớn diện tích, làm cho không gian trở nên chật hẹp và thiếu khoa học.
Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho quý độc giả cái nhìn tổng quan về nguyên tắc thiết kế, giải pháp thực tiễn và kinh nghiệm bố trí cầu thang tối ưu diện tích – phù hợp với đặc điểm nhà phố Việt Nam.

Tầm quan trọng của việc bố trí cầu thang đối với diện tích nhà phố
Trong cấu trúc nhà ở nhiều tầng hiện đại, cầu thang là hạng mục bắt buộc và gần như không thể thay thế. Tuy nhiên khác biệt so với những ngôi nhà có mặt bằng rộng rãi, đa số nhà phố đều sở hữu mặt tiền hẹp cùng chiều sâu lớn; điều này khiến khu vực dành cho giao thông đứng trở thành yếu tố then chốt trong phân chia mặt bằng công năng.
Thực tế ghi nhận rằng rất nhiều căn nhà sau khi nâng tầng đã bị thu hẹp đáng kể diện tích sử dụng do vị trí đặt hoặc thiết kế cầu thang chưa hợp lý. Một phương án bố trí khoa học sẽ giúp giao thông thuận lợi hơn đồng thời tận dụng tối đa từng mét vuông sàn sinh hoạt.
Nguyên tắc cơ bản khi bố trí cầu thang trong quá trình nâng tầng
1. Ưu tiên đặt tại vị trí trung tâm hoặc sát tường
Việc lựa chọn vị trí trung tâm hoặc sát vách giúp phân bổ đều các khu vực chức năng hai bên đồng thời hạn chế tình trạng “cắt vụn” mặt bằng sinh hoạt chung.
Đối với những căn có chiều ngang nhỏ hẹp thì giải pháp đặt sát tường càng phát huy hiệu quả tiết kiệm diện tích cũng như tạo lối đi gọn gàng hơn.
2. Thiết kế tinh gọn – hạn chế chiếm dụng không gian
Không chỉ dừng lại ở vị trí lắp đặt mà hình dáng và kích cỡ của từng bậc cũng cần được cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo an toàn nhưng vẫn tiết kiệm tối đa diện tích sàn.
Những mẫu quá lớn hay lan can dày thường ít phù hợp với đặc điểm cải tạo trên nền móng cũ của nhà phố đô thị hiện nay.
3. Kết hợp lấy sáng tự nhiên và thông gió
Giải pháp kết nối giếng trời hoặc ô lấy sáng vào khu vực này vừa giúp tăng độ thoáng đãng vừa góp phần cải thiện vi khí hậu chung cho toàn bộ ngôi nhà.
Ánh sáng tự nhiên còn mang lại cảm giác rộng rãi hơn đồng thời giảm thiểu điện năng tiêu hao vào ban ngày.

Các kiểu dáng phổ biến phù hợp với đặc điểm nhà phố nhỏ
– Cầu thang dạng thẳng: Đơn giản dễ thi công; tuy nhiên cần cân nhắc kỹ về tỷ lệ để tránh ảnh hưởng đến các khu vực phía trước/sau.
– Cầu thang chữ L: Giúp chuyển hướng linh hoạt tại chiếu nghỉ; tận dụng tốt chiều sâu hạn chế của nền đất đô thị.
– Cầu thang chữ U: Tối ưu hóa giao thông đứng; thích hợp đặt giữa lòng ngôi nhà kết hợp giếng trời để tăng hiệu quả lấy sáng/thông gió.
– Cầu thang xoắn: Lựa chọn lý tưởng nếu cần tiết kiệm triệt để diện tích nhưng lưu ý về độ an toàn khi gia đình có người già/trẻ nhỏ do độ dốc cao.
Giải pháp khai tác tối đa khoảng trống quanh khu vực cầu thang
– Tận dụng gầm làm kho chứa đồ/kệ sách/tủ giày nhằm tăng khả năng lưu trữ mà vẫn giữ được sự ngăn nắp;
– Kết hợp xây dựng phòng vệ sinh nhỏ/kho ngay dưới chân nhằm đáp ứng nhu cầu thực tế;
– Thiết kế liền kệ trang trí/tủ sách biến nơi đây thành điểm nhấn nội thất nổi bật;

Lưu ý kỹ thuật quan trọng khi cải tạo nâng tầng
– Đảm bảo kích cỡ bậc đạt tiêu chuẩn (chiều cao 15–18cm; mặt bậc 24–27cm) nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối;
– Kiểm soát độ dốc phù hợp giữa tiết kiệm không gian & sự thoải mái di chuyển;
– Tính toán chính xác khả năng chịu lực bởi nền móng cũ thường giới hạn tải trọng;
Những sai sót thường gặp & kinh nghiệm thực tiễn
Thiết kế quá to gây lãng phí quỹ đất quý giá hay thiếu ánh sáng tự nhiên dẫn tới cảm giác bí bách là lỗi phổ biến nhất hiện nay. Ngoài ra yếu tố phong thủy chưa được chú trọng đúng mức cũng ảnh hưởng tới chất lượng sống lâu dài của gia đình bạn.
Kinh nghiệm quý báu dành cho chủ đầu tư là hãy phối hợp chặt chẽ cùng đơn vị chuyên môn từ khâu khảo sát – đo đạc đến đánh giá kết cấu & xác định rõ nhu cầu sử dụng thực tế trước khi triển khai giải pháp cụ thể thay vì chạy theo xu hướng nhất thời trên thị trường vật liệu/xây dựng nội thất hiện nay.
Bố trí hệ thống giao thông đứng nói chung/cầu thang nói riêng luôn đòi hỏi sự tính toán tổng hòa giữa kiến trúc – kỹ thuật – công năng sử dụng lâu dài… Một phương án khoa học sẽ góp phần tối ưu hóa quỹ đất vốn eo hẹp đồng thời nâng cao chất lượng sống cả về tiện nghi lẫn giá trị mỹ thuật vượt thời gian cho tổ ấm thân yêu của bạn!

Nếu Quý khách đang lên kế hoạch cải tạo tổ ấm và mong muốn nhận tư vấn chuyên sâu về cách bố trí hệ thống giao thông đứng/cầu thanh sao cho hài hòa nhất theo điều kiện thực tế — AKITEK luôn sẵn sàng đồng hành cùng Quý khách trên hành trình kiến tạo một mái ấm hoàn mỹ!
Có thể bạn quan tâm: Tối Ưu Không Gian Và Công Năng Nhà Cấp 4 Cũ
Chọn AKITEK – Đơn vị cải tạo nhà, cải tạo nội thất uy tín tại Thành phố Hồ Chí Minh
AKITEK là thương hiệu chuyên sâu trong lĩnh vực cải tạo nhà ở và cải tạo nội thất, mang đến giải pháp tối ưu cho những không gian xuống cấp hoặc chưa phù hợp với nhu cầu sử dụng. Với đội ngũ kiến trúc sư và kỹ thuật giàu kinh nghiệm, AKITEK cam kết tạo ra những không gian sống thẩm mỹ – tiện nghi – bền vững. Chúng tôi luôn đặt khách hàng làm trọng tâm, đảm bảo từng dự án cải tạo đều được thiết kế và thi công trọn gói, đúng tiến độ, chi phí minh bạch và chất lượng vượt mong đợi.
Địa chỉ: 63/20 Lê Lai, Phường 3, Quận Gò Vấp, TP.HCM
Điện thoại: 0587878388
Email: akitek.vn@gmail.com
Website: akitek.vn
Akitek.vn là đơn vị hàng đầu chuyên tư vấn thiết kế kiến trúc, kết cấu MEP và thi công nội thất, thiết kế thi công các công trình biệt thự, nhà phố, căn hộ, chung cư và đặc biệt thiết kế trang trí văn phòng, showroom, nhà hàng, khách sạn…
Nguồn: Sưu tầm Internet

